Man Xornal.vigo.orgXornal.vigo.org Concello de Vigo Contacto
Discurso
Subscribirse


 
venres, 04 de decembro 2015

Imprimir | Enviar

Día da Constitución Española

Por Abel Caballero (Alcalde de Vigo)



Pregoeira, Presidenta da Deputación de Pontevedra, Concelleiros e Concelleiras, autoridades, miñas donas e meus señores,

No antigo Concello de Vigo, xunto á Praza da Constitución, esta cidade reúnese e celebra un ano máis os valores do respecto e da convivencia, o valor común da democracia que camiña con madurez aos seus 37 anos.

Aquí, na casa e na praza dos demócratas, onde exerceron con paixón tantos defensores das liberdades, Martínez Garrido, Bilbatúa, Heraclio Botana... Aquí, onde a Constitución do 78 recolle e abraza o legado de todos aqueles demócratas, homes e mulleres segados pola intolerancia do fascismo no 36, aquí, os vigueses e as viguesas enarboramos hoxe a bandeira da democracia, da humanidade, da xustiza, da solidariedade, do respecto e da convivencia.

A Constitución simboliza estes valores, represéntaos, protéxeos. É a Constitución quen garante hoxe, e dende hai case catro décadas, os nosos dereitos e liberdades. Unha Constitución que sentou as bases da modernidade pola que este país clamaba; unha Constitución que esixiu un esforzo sostido e constante, que requiriu no seu nacemento da xenerosidade de tanta xente.

Unha Constitución composta polo que nos une e que ampara o que nos diferencia. Unha Constitución froito dun clima político e social de negociación e pacto, de altura de miras, de renuncias de todos polo beneficio de todos. A Constitución máis brillante da historia de España.

Na transición democrática, a política estivo á altura do que dela se agardaba. Negalo é negar a historia. Negalo é querer reescribir a historia con liñas de falsidade.

A Constitución Española de 1978 segue vixente e segue sendo válida. Continúa dando respostas ao país e á cidadanía, ás súas demandas e ás súas necesidades.

Pero, tras 37 anos, seguramente algúns aspectos teñen que ser matizados. Un deles, sen lugar a dúbidas, ten que ser a política local.

A política local non está contemplada na Constitución coa importancia que realmente ten, atendendo ao papel que desempeña e debe desempeñar.

Entón, en 1978, os municipios españois non estaban á altura das grandes cidades europeas. Eran municipios da posditadura nun país feble, con alcaldes ao servizo do poder que non eran quen de dar resposta aos cidadáns. E así, a Constitución adícalles unha atención menor.


Sen embargo, durante toda a democracia e singularmente nos últimos anos, inmersos nunha crise cruel, os concellos son os que xogan o papel principal de proximidade ante a cidadanía. E prodúcese un feito da maior relevancia, a lexitimación da política a través dos concellos, debo dicir para ser rigoroso, a través dalgúns concellos; os que fixeron proxectos cidade, atendendo a todos os cidadáns.

Estas cidades lexitimamos a política; os cidadáns séntense próximos a elas. Estamos nun momento no que o centro da dinámica política de relación cos cidadáns o ocupan algúns concellos.

Os concellos canalizaban o desexo cidadá de participación na vida pública. Somos algúns concellos os que damos saída a esta demanda e abrimos as canles á participación en política, unhas vías que a cidadanía non atopa noutros ámbitos administrativos.

Especialmente durante esta crise, moitos concellos exerceron como un elemento central, básico e imprescindible, na conexión e cohesión cidadá. Conexión e cohesión cidadá a través das políticas municipais de creación de emprego; conexión e cohesión cidadá mediante as políticas municipais de benestar social; transformación das cidades compartida coa maioría das xentes.

Porque no século XXI todo sucede nas cidades. Os movementos sociais e tecnolóxicos máis significativos acontecen nas cidades. As políticas smart, as políticas sociais e de emprego... son as cidades as que as aplican, son as que propician o desenvolvemento deportivo, as que exercen de interlocutoras coas grandes empresas. O cambio climático prodúcese maioritariamente nas grandes urbes; tamén as cidades temos que estar nas solucións medioambientais.

Existe unha forte demanda, amparada en sólidas razóns, dunha maior consideración, de maiores competencias e capacidade de actuación desde os concellos, sobre todo nas grandes cidades.

Pola contra, a lexislación en España camiña na dirección oposta. En lugar de dar pauta e cobertura legal ao que xa está a acontecer nos concellos, á atención cidadá que efectivamente se presta, estase a restrinxir e incluso suprimir a capacidade de actuación dos concellos para outorgar as competencias ás Comunidades Autónomas. Séguese a senda perversa de desenvolvemento macrocefálico das Comunidades Autónomas a costa dos concellos.

E as Comunidades Autónomas non resultan ser precisamente a administración pública máis próxima e con maior conexión cidadá.

No século XXI faise preciso, inescusable, a total aplicación da capacidade das cidades. Aí temos o factor de desenvolvemento do país. Aí está a nova política.

Por estas razóns, na segunda lectura da Constitución Española que se propón por algunhas forzas políticas é imprescindible que a autonomía local, e especialmente a dos grandes municipios, atope o seu espazo. Que se vexa reflectido este principio na relectura da Constitución.

Tense que garantir as competencias das cidades e tense que dar garantías das competencias que xa están a aplicar e deben aplicar as cidades. E teñen que figurar na Constitución. E sempre, un mandato de Lei Orgánica para o seu desenvolvemento. As competencias dos concellos teñen que estar a salvo do desexo absorbente das Comunidades Autónomas ou de propostas demagóxicas dalgún Goberno de España.

Esta delimitación competencial ten que vir acompañada na Constitución Española das pautas de financiamento municipal.

O financiamento das cidades debe atopar o seu espazo acorde ás súas competencias. A cuestión económica municipal non pode quedar supeditada á negociación entre o Goberno de España e as Comunidades Autónomas, senón que debe ser froito da plasmación constitucional dos tres espazos públicos, das tres administracións que estruturan este país.

A autonomía local debe ser un principio constitucional.

É indispensable que os concellos estean representados no Consello de Política Fiscal e Financeira. É neste foro, e coa presenza e participación activa das cidades, onde se ten que dirimir e desenvolver o financiamento autonómica e municipal, tendo presente a do Estado nos seus orzamentos.

Os concellos xogan un papel central na vertebración do país. Temos máis en común Vigo e Barcelona, cidades de desenvolvemento económico e industrial, humano e cultural, que Galicia e Cataluña como comunidades autónomas. A visibilidade constitucional das cidades como piar mestre do Estado afondará na articulación e na cohesión territorial de España.

O principio de lealdade institucional está a ser mantido por todos os concellos do país. Unha lealdade que quedou patente especialmente durante a crise, sendo a local a única administración pública que cumpre cos requisitos de débeda e déficit. Só os concellos. Só o local. Nin as comunidades autónomas nin o Estado poden dicir o mesmo.

Nesta España do século XXI, os concellos teñen que ancorar unha parte central da relación dos cidadáns co Estado, nos seus tres niveis: o central, o autonómico e o local.

É nos concellos onde os cidadáns teñen que ter recoñecida a súa capacidade de participar en toda a política: a local e a global. E este papel nos lexitima como actores da política total, da política na modernidade.

E reclamámolo porque nos asiste a razón, cos argumentos que vivimos no día a día dos concellos, onde os cidadáns buscan e atopan ás administracións, onde se da resposta as necesidades, moi por enriba das competencias e do financiamento que se nos concede.

E reclamámolo con firmeza mais con sosego, sabedores da lexitimidade popular que reunimos, e a través das canles políticas e democráticas establecidas. As canles que nós mesmos nos marcamos, sen imposicións, desde o respecto mutuo.

E aquí, connosco a pregoeira, Lourdes Carballo Fidalgo, muller do mundo das leis, da defensa dos dereitos, da busca da xustiza, muller viguesa na vertebración e impulso desta cidade.

Pero tamén a Constitución debe recoñecer os dereitos dos cidadáns ao estado de benestar. Debe a Constitución garantir educación e sanidade. Debe a Constitución decidir que baixo ningún argumento deben ser recortadas ou minguadas a atención sanitaria e a educación, públicas e gratuítas. Debe a Constitución do 78 afondar no apoio aos dereitos sociais dos cidadáns.

Esta é a grandeza da Constitución: unha xénese desde o respecto e a convivencia; segue vixente e válida, case que catro décadas despois, e cun longo percorrido por diante. É o marco democrático que continúa a dar resposta ás demandas cidadás, a Carta Magna que impulsou e protexe o período máis longo de convivencia democrática na historia deste país.

E nesta praza conmemorámola e celebrámola, co antigo Concello coidando da memoria democrática e popular da cidade de Vigo. Aquí, onde demasiadas veces, en décadas escuras, a intransixencia e o fanatismo perseguiron tristemente o nome e a vida de tantos cidadáns libres. Nesta praza reivindicamos os vigueses e as viguesas, xuntos, o valor común da democracia, o noso proxecto conxunto de presente e futuro.


Outros discursos
Discurso do Alcalde Reconquista 2018

Bando Reconquista 2018

Bando Día da Constitución

Discurso do alcalde de Vigo
Día da Constitución 2017


Bando Día de Galicia

DIA DE GALICIA en VIGO


Ver todos


Volver á portada

© Gabinete de Prensa - Concello de Vigo 2003